Abecedaria Press · Makomi ya Kokangana
Liteya 13
Sikoyo tokomesana. Tokokoma mwa maloba, nkoma na nkoma. Ya liboso ezali suit (liloba ya Lingelesi), oyo ezali s, u, i, t. Na molongo oyo elandi tokokoma j, u, i, t: juit. Na molongo oyo elandi tokokoma s, u, y, j. Mpe na molongo oyo elandi tokokoma i, t, u, s. Na nsima tondisa lokasa mobimba oyo etikali na masangani ya nkoma na yo moko.
Lisusu, tala malamu ete nyonso etengami ndenge moko. Bimisa eloko ya semba ya kobenda milongo, benda milongo na kati ya nkoma, mpe tala ete botengami na yo ezali malamu. Mata pete, kita makasi, mata pete, kita makasi, mata pete, kita makasi. Tala ete ntaka kati na minkoli na yo ezali pene na ndenge moko. Mpe tala ete nkoma na yo ezali kokita na nse ya molongo te, ezali koleka likolo ya molongo te, mpe ezali kokoma mokuse te.
Soki otali Lokasa ya komesana 19, mpe soki ozwi eloko ya semba ya kobenda milongo mpe obendi molongo na kati ya minkoli etelemi ya nkoma s mpe nkoma t mpe nkoma u mpe nkoma i, okomona ete botengami ya nkoma s ekeseni na oyo ya nkoma mosusu. Yango ezali mpo ete nabendaki nkoma s oyo ngai moko, kaka yango moko, mpe alfabeti ya nkoma ekabwani, oyo euti na ordinatere, etelemi semba koleka. Boye wana nde likambo oyo osengeli kokeba na yango, mpe wana nde lolenge ya makambo oyo nalobelaka.
Soki tolingi ete ezala malamu mpenza, oyo ya lolenge ya nkoma esengelaki kotengama mingi na liboso koleka ndenge ezali. Lokola ozali komona na nkoma s, etengami malamu na liboso, mpe oyo ya masini ya kobimisa mabuku etelemi semba koleka. Kasi yango ezali likambo ya kopona, ndenge yo olingi kosala yango. Oyo ezali ndakisa malamu ya likambo oyo osengeli kokeba na yango na makomi na yo moko, yango wana ezali awa mpo na kolakisa yo.
Nkoma s ya alfabeti ya nkoma ekabwani oyo tozalaki na yango ezalaki malamu te, yango wana nasalaki oyo na ngai moko, mpe yango wana botengami na yango ekeseni mwa moke. Kasi yango ezali nzela malamu ya kolakisa yo makambo oyo osengeli kotala.

Makomi ya Kokangana — Eteni ya Liboso: Nkoma Mike · Evan Millner · Published by Abecedaria Press