← Podróż przez Język Angielski
Słowo „you” to angielski zaimek osobowy drugiej osoby. Używamy go, gdy zwracamy się do osoby lub osób, z którymi rozmawiamy. Polszczyzna ma na to kilka form, angielszczyzna tylko jedną:
- ty — jedna osoba, z którą jesteśmy na „ty”: Where are you? — Gdzie jesteś? - wy — dwie lub więcej osób: We are waiting for you. — Czekamy na was. - pan, pani — jedna osoba, do której mówimy grzecznościowo: Can I help you? — Czy mogę pani pomóc? - państwo — kilka osób, do których mówimy grzecznościowo: Would you like to order now? — Czy chcą państwo już zamówić?
Angielski nie ma ani form grzecznościowych typu „pan” i „pani”, ani osobnej formy liczby mnogiej. To samo „you” znaczy ty, wy, pan, pani i państwo. Kto jest adresatem, wynika z sytuacji i z kontekstu.
„You” się też nie odmienia. Polski zaimek ma osobne formy dla każdego przypadku (ty, ciebie, cię, tobie, ci, tobą; wy, was, wam, wami). Angielskie „you” jest zawsze takie samo, w podmiocie i w dopełnieniu: You see me. — Ty mnie widzisz. I see you. — Ja widzę ciebie (Widzę cię).
Druga ważna różnica: po polsku zaimek w podmiocie zwykle pomijamy, bo osobę pokazuje końcówka czasownika (jesteś, mówicie, spóźniacie się). Angielski czasownik prawie nie ma końcówek osobowych, dlatego „you” nie wolno pominąć: Jesteś gotowy? — Are you ready? (nigdy samo „Are ready?”).
Z „you” czasownik ma zawsze formę liczby mnogiej, nawet gdy mówimy do jednej osoby: you are, you were, you have, you do — nigdy „you is” ani „you was”.
Etymologia: „you” pochodzi od staroangielskiego „ēow”, które pierwotnie było biernikiem i celownikiem liczby mnogiej (was, wam). Staroangielski miał też zaimek „þū” (thou), odpowiednik polskiego „ty”. Z czasem „you” stało się grzeczną formą w zwracaniu się do jednej osoby, a potem całkowicie wyparło „thou”. Dziś „thou” spotyka się głównie w dawnych tekstach, na przykład u Szekspira i w starych przekładach Biblii.
Częste pytania:
- Co znaczy „you” po polsku? Ty, wy, pan, pani albo państwo, zależnie od tego, do kogo mówimy. Jako dopełnienie także ciebie, cię, tobie, ci, was, wam, pana, panu, panią. - Jak po angielsku mówić do kogoś „per pan”? Zaimkiem się nie da. Grzeczność wyraża się inaczej: tytułem (Mr Nowak, Mrs Kowalska), słowami please i thank you oraz grzecznymi pytaniami (Could you …?, Would you …?). - Czy „you” to liczba pojedyncza, czy mnoga? Jedno i drugie. Czasownik ma jednak zawsze formę mnogą: you are.
Najważniejsze punkty:
- „You” = ty, wy, pan, pani, państwo. Angielski nie rozróżnia ani liczby, ani stopnia grzeczności. - „You” to to samo słowo w podmiocie i w dopełnieniu: You love me. I love you. - Zaimka „you” nie pomijamy: Are you ready? (Jesteś gotowy?) - Czasownik przy „you” to zawsze: are, were, have, do. - Zaimek dzierżawczy to „your” (twój, wasz, pana, pani), zwrotny — „yourself” (l. poj.) i „yourselves” (l. mn.).
✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾
9.1 Thank dziękuję you ci
9.2 I (ja) love kocham you cię
9.3 Are jesteś you (ty) ready gotowy
9.4 Where gdzie are jesteś you (ty)
9.5 I (ja) see widzę you cię
9.6 Do czy you pan speak mówi English po angielsku
9.7 This ten letter list is jest for dla you ciebie
9.8 Can czy mogę I (ja) help pomóc you pani
9.9 We (my) are - waiting czekamy for na you was
9.10 You wy two dwoje are - always zawsze late spóźniacie się
9.11 Did - you (ty) sleep spałeś well dobrze
9.12 I (ja) will - call zadzwonię you do ciebie tomorrow jutro
9.13 You - can't nie można learn nauczyć się a - language języka without bez practice praktyki
9.14 Thank dziękuję you wam all wszystkim for za coming przybycie
9.15 Would czy chcą you państwo like - to - order zamówić now już
✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾
9.1 Thank you. Dziękuję ci.
9.2 I love you. Kocham cię.
9.3 Are you ready? Jesteś gotowy?
9.4 Where are you? Gdzie jesteś?
9.5 I see you. Widzę cię.
9.6 Do you speak English? Czy pan mówi po angielsku?
9.7 This letter is for you. Ten list jest dla ciebie.
9.8 Can I help you? Czy mogę pani pomóc?
9.9 We are waiting for you. Czekamy na was.
9.10 You two are always late. Wy dwoje zawsze się spóźniacie.
9.11 Did you sleep well? Dobrze spałeś?
9.12 I will call you tomorrow. Zadzwonię do ciebie jutro.
9.13 You can't learn a language without practice. Nie można nauczyć się języka bez praktyki.
9.14 Thank you all for coming. Dziękuję wam wszystkim za przybycie.
9.15 Would you like to order now? Czy chcą państwo już zamówić?
✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾
9.1 Thank you.
9.2 I love you.
9.3 Are you ready?
9.4 Where are you?
9.5 I see you.
9.6 Do you speak English?
9.7 This letter is for you.
9.8 Can I help you?
9.9 We are waiting for you.
9.10 You two are always late.
9.11 Did you sleep well?
9.12 I will call you tomorrow.
9.13 You can't learn a language without practice.
9.14 Thank you all for coming.
9.15 Would you like to order now?
✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾
Oto zasady gramatyczne dotyczące „you” w języku angielskim, objaśnione dla osób mówiących po polsku:
1. Jeden zaimek zamiast pięciu
- ty: Where are you? — Gdzie jesteś? (9.4) - wy: We are waiting for you. — Czekamy na was. (9.9) - pan: Do you speak English? — Czy pan mówi po angielsku? (9.6) - pani: Can I help you? — Czy mogę pani pomóc? (9.8) - państwo: Would you like to order now? — Czy chcą państwo już zamówić? (9.15)
Jeśli trzeba podkreślić, że chodzi o więcej osób, angielski dodaje słowo: you two (wy dwoje, 9.10), you all (wy wszyscy, 9.14), you guys (potocznie, w amerykańskiej angielszczyźnie).
2. „You” się nie odmienia
Polskie formy w zależności od przypadku:
- ty: ty — ciebie, cię — tobie, ci — ciebie, cię — tobą — tobie - wy: wy — was — wam — was — wami — was - pan: pan — pana — panu — pana — panem — panu - pani: pani — pani — pani — panią — panią — pani - państwo: państwo — państwa — państwu — państwa — państwem — państwu
Po angielsku wszystkie te formy to jedno „you”:
- I love you. — Kocham cię. (9.2, biernik) - Thank you. — Dziękuję ci. (9.1, celownik) - This letter is for you. — Ten list jest dla ciebie. (9.7, dopełniacz po „dla”) - I will call you tomorrow. — Zadzwonię do ciebie jutro. (9.12, polski czasownik wymaga przyimka „do”, angielski „call” łączy się z „you” bezpośrednio)
3. Podmiotu nie pomijamy
Po polsku mówimy „Jesteś gotowy?”, „Dobrze spałeś?”. Po angielsku zaimek musi się pojawić: Are you ready? (9.3), Did you sleep well? (9.11). W pytaniach „you” stoi po czasowniku posiłkowym: Are you …?, Do you …?, Did you …?, Can you …?
4. Czasownik przy „you”
- Czas teraźniejszy: you are, you have, you do, you speak (bez -s) - Czas przeszły: you were (nigdy „you was”), you had, you did - Przy „pan” i „pani” polski czasownik stoi w 3. osobie (pan mówi, pani może), a przy „państwo” w 3. osobie liczby mnogiej (państwo chcą). Po angielsku zawsze jest forma dla „you”: Do you speak …?, Would you like …?
5. Ogólne „you”
Angielskie „you” często nie oznacza rozmówcy, tylko każdego człowieka: You can't learn a language without practice. (9.13). Po polsku w takich zdaniach używamy form bezosobowych: nie można, trzeba, się (Tego się nie robi. — You don't do that.).
6. Formy pokrewne
- your — twój, wasz, pana, pani, państwa: your book, your mother - yours — twój, wasz (bez rzeczownika): This is yours. - yourself — się, siebie, sobie (jedna osoba): Take care of yourself. - yourselves — się, siebie, sobie (kilka osób): Help yourselves.
Typowe błędy Polaków:
- Pomijanie „you”: ✗ Are ready? → ✓ Are you ready? - Tłumaczenie „pan” dosłownie: ✗ Does sir speak English? / ✗ Would the gentleman like …? → ✓ Do you speak English?, Would you like …? (słowa „sir” i „madam” istnieją, ale używa się ich jako zwrotu: Can I help you, sir?) - Czasownik w 3. osobie: ✗ Does you want …? → ✓ Do you want …? - ✗ You was late. → ✓ You were late. - Mylenie „your” i „you're”: your book (twoja książka), you're late (= you are late). - Dosłowne „call to you”: ✗ I will call to you. → ✓ I will call you.
✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾
„You” należy do najczęstszych słów angielszczyzny, zwłaszcza w mowie. W polskim tekście jego odpowiedniki często w ogóle nie są widoczne, bo kryją się w końcówce czasownika.
Grzeczność bez „pana” i „pani”:
- W Polsce przejście z „pan/pani” na „ty” to ważny krok, często z wyraźną propozycją („Mówmy sobie po imieniu”). W angielskim tego kroku nie ma: od pierwszego zdania mówi się „you”. - Dystans pokazuje się inaczej: tytułem i nazwiskiem (Mr Hughes, Ms Kowalska, Dr Smith), a bliskość imieniem. W Wielkiej Brytanii i USA dość szybko przechodzi się na imiona, także w pracy. - Grzeczność niosą formy czasownika i słowa: Could you …?, Would you mind …?, please, thank you, sorry. Zdanie „Give me the salt” jest po angielsku niegrzeczne, choć „Daj mi sól” w polskiej rodzinie brzmi normalnie. Lepiej: Could you pass the salt, please?
Dawne formy:
- Angielskie „thou” było kiedyś odpowiednikiem polskiego „ty”, a „you” formą grzeczną albo mnogą. Dziś „thou” i jego forma dzierżawcza „thy” przetrwały w modlitwach i dawnej literaturze („Hallowed be thy name” — „Święć się imię Twoje”). - Także po polsku dawniej mówiono „wy” do jednej osoby jako formę grzecznościową; dziś brzmi to przestarzale.
Regionalne formy liczby mnogiej:
- Ponieważ „you” nie pokazuje liczby, w mowie potocznej powstały nowe formy: y'all (południe USA), you guys (USA), youse (Irlandia, część Wielkiej Brytanii i Australii). Odpowiadają polskiemu „wy”, ale nie należą do języka oficjalnego.
✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾
"If jeśli you (ty) can potrafisz keep zachować your swoją head głowę when gdy all wszyscy about wokół you ciebie / Are - losing tracą theirs swoje and i blaming winią it za to on - you ciebie" - Rudyard Kipling, "If—"
"If you can keep your head when all about you / Are losing theirs and blaming it on you, / If you can trust yourself when all men doubt you, / But make allowance for their doubting too;" „Jeśli potrafisz nie stracić głowy, gdy wszyscy wokół ciebie / tracą swoje i winią za to ciebie; / jeśli potrafisz ufać sobie, gdy wszyscy w ciebie wątpią, / a mimo to rozumiesz ich wątpliwości;” (przekład kursu)
Wiersz „If—” Rudyarda Kiplinga ukazał się w zbiorze „Rewards and Fairies” (1910). To rada ojca dla syna: długi szereg warunków zaczynających się od „If you can …” prowadzi do zakończenia „Yours is the Earth and everything that's in it, / And—which is more—you'll be a Man, my son!”. W pierwszych czterech wersach „you” pojawia się pięć razy, a do tego „your” i „yourself”. Polski przekład oddaje to jedno słowo na trzy sposoby: końcówką czasownika (potrafisz), formą „ciebie” (wokół ciebie, winią ciebie) i wyrażeniem przyimkowym „w ciebie” po „wątpić”.
- „If you can …” — w zdaniu warunkowym „you” stoi przed „can”, a po polsku wystarcza końcówka „-sz” (potrafisz). - „all about you” — „you” po przyimku „about” (wokół ciebie): forma bez zmian. - „blaming it on you” — wyrażenie „blame something on someone” (winić kogoś za coś); „you” jest tu dopełnieniem przyimka „on”. - „doubt you” — angielski czasownik łączy się z „you” bezpośrednio, polski wymaga przyimka: wątpić w ciebie. - „your head”, „yourself” — formy pokrewne z tej samej rodziny: twoja, sobie.
✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾
Ola, studentka z Polski, mieszka od niedawna w Manchesterze. Najpierw pisze z właścicielem mieszkania, panem Hughesem, a potem z przyjaciółką Kasią w Polsce, z którą ćwiczy angielski.
9.16 Hello dzień dobry Ola Pani Olu are czy jest you Pani at w home domu today dziś
9.17 Yes tak I'm jestem here - until do six szóstej Do czy you Pan need potrzebuje anything czegoś
9.18 The - plumber hydraulik will - come przyjdzie at o three trzeciej Can czy może you Pani let wpuścić him go in -
9.19 Of course oczywiście Thank dziękuję you - for za the - message wiadomość
9.20 How jak do - you Pani like podoba się the - flat mieszkanie
9.21 I (mi) like podoba się it (ono) very bardzo much - You Pan were miał right rację about co do the - light światła
9.22 If jeśli you Pani have będzie miała any jakieś problems problemy you Pani can może text napisać me do mnie
9.23 Kasia Kasiu are - you (ty) awake nie śpisz You (ty) won't nie believe uwierzysz this w to
9.24 I'm (ja) awake nie śpię What co happened stało się to - you ci
9.25 In po English angielsku my mój landlord właściciel and i I ja just po prostu say mówimy "you" „you” to do each other siebie
9.26 So czyli you (ty) don't nie have to musisz say mówić "Pan" „Pan” all the time cały czas
9.27 No nie But ale you - have to trzeba say mówić "please" „please” and i "thank „thank you" you” a lot często
9.28 I (ja) miss tęsknię you za tobą When kiedy are - you (ty) coming wracasz home do domu
9.29 At na Christmas święta I'll przywiozę bring - you ci some - English angielską tea herbatę
9.30 See do zobaczenia you - soon wkrótce Take uważaj care - of na yourself siebie
✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾
9.16 Hello Ola, are you at home today? Dzień dobry, Pani Olu, czy jest Pani dziś w domu?
9.17 Yes, I'm here until six. Do you need anything? Tak, jestem do szóstej. Czy Pan czegoś potrzebuje?
9.18 The plumber will come at three. Can you let him in? Hydraulik przyjdzie o trzeciej. Czy może go Pani wpuścić?
9.19 Of course. Thank you for the message. Oczywiście. Dziękuję za wiadomość.
9.20 How do you like the flat? Jak się Pani podoba mieszkanie?
9.21 I like it very much. You were right about the light. Bardzo mi się podoba. Miał Pan rację co do światła.
9.22 If you have any problems, you can text me. Jeśli będzie Pani miała jakieś problemy, może Pani do mnie napisać.
9.23 Kasia, are you awake? You won't believe this. Kasiu, nie śpisz? Nie uwierzysz w to.
9.24 I'm awake. What happened to you? Nie śpię. Co ci się stało?
9.25 In English my landlord and I just say "you" to each other. Po angielsku mój właściciel i ja mówimy do siebie po prostu „you”.
9.26 So you don't have to say "Pan" all the time? Czyli nie musisz cały czas mówić „Pan”?
9.27 No. But you have to say "please" and "thank you" a lot. Nie. Ale trzeba często mówić „please” i „thank you”.
9.28 I miss you. When are you coming home? Tęsknię za tobą. Kiedy wracasz do domu?
9.29 At Christmas. I'll bring you some English tea. Na święta. Przywiozę ci angielską herbatę.
9.30 See you soon! Take care of yourself. Do zobaczenia wkrótce! Uważaj na siebie.
✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾
9.16 Hello Ola, are you at home today?
9.17 Yes, I'm here until six. Do you need anything?
9.18 The plumber will come at three. Can you let him in?
9.19 Of course. Thank you for the message.
9.20 How do you like the flat?
9.21 I like it very much. You were right about the light.
9.22 If you have any problems, you can text me.
9.23 Kasia, are you awake? You won't believe this.
9.24 I'm awake. What happened to you?
9.25 In English my landlord and I just say "you" to each other.
9.26 So you don't have to say "Pan" all the time?
9.27 No. But you have to say "please" and "thank you" a lot.
9.28 I miss you. When are you coming home?
9.29 At Christmas. I'll bring you some English tea.
9.30 See you soon! Take care of yourself.
✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾
1. Jedno „you”, dwa światy
W rozmowie z panem Hughesem (9.16–9.22) każde „you” to po polsku „Pan” albo „Pani”. W rozmowie z Kasią (9.23–9.30) każde „you” to „ty”. Po angielsku obie rozmowy brzmią tak samo; różnicę słychać tylko w tonie: Can you let him in? (9.18) to grzeczna prośba w każdej sytuacji.
2. „Pan” i „Pani” wielką literą
W listach, e-mailach i wiadomościach do konkretnej osoby piszemy po polsku „Pan”, „Pani”, „Ty” wielką literą z grzeczności (9.16–9.22). W zwykłym tekście, na przykład w zapisie rozmowy (9.6, 9.8, 9.15), piszemy je małą literą. Angielskie „you” zawsze piszemy małą literą, chyba że zaczyna zdanie.
3. Polski czasownik i angielskie „you”
- Do you need anything? — Czy Pan czegoś potrzebuje? (9.17): po polsku 3. osoba, po angielsku „do you”. - If you have any problems … — Jeśli będzie Pani miała … (9.22): polski czas przyszły, angielski teraźniejszy po „if”. - You were right — Miał Pan rację (9.21): „were”, nie „was”.
4. „You” jako dopełnienie
- What happened to you? — Co ci się stało? (9.24) - I miss you. — Tęsknię za tobą. (9.28): po polsku „tęsknić za” + narzędnik, po angielsku samo „miss you”. - I'll bring you some tea. — Przywiozę ci herbatę. (9.29): angielskie „you” stoi przed rzeczą (bring you tea), tak jak polskie „ci”.
5. Ogólne „you”
But you have to say "please" … — Ale trzeba mówić „please” … (9.27). Ola nie mówi o Kasi, tylko o tym, jak się mówi w Anglii. Polszczyzna używa tu słowa „trzeba”.
6. Zwroty z wiadomości
- See you soon! — Do zobaczenia wkrótce! W wiadomościach także „See you!” albo „cu” (nieformalnie). - Take care of yourself. — Uważaj na siebie. „Yourself” to jedna osoba; do kilku osób: Take care of yourselves. - Skróty: I'm = I am, won't = will not, don't = do not, I'll = I will.
Rady dla Polaków:
- Gdy po polsku mówisz „jesteś”, „jesteście” albo „jest pan”, po angielsku mówisz „you are”. - Gdy po polsku mówisz „cię”, „ci”, „was”, „wam”, „pana” albo „panią”, po angielsku mówisz „you”. - Grzeczność wyrażaj przez „please”, „could you” i „would you”, nie przez szukanie odpowiednika „pana”.
✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾
- „You” wymawia się /juː/: jak polskie „ju” z długim „u”. Angielskie „y” na początku słowa brzmi jak polskie „j”. - W szybkiej mowie „you” ma formę słabą /jə/ lub /jʊ/: Thank you /ˈθæŋk juː/ albo /ˈθæŋk jə/. - Głoska /θ/ w „thank” to nie polskie „t”, „f” ani „s”. Czubek języka dotyka górnych zębów, a powietrze przechodzi między nimi: /θ/. - Zlewanie się głosek: „Did you” często brzmi /ˈdɪdʒu/ (jak „didżu”), „Would you” /ˈwʊdʒu/, „Don't you” /ˈdəʊntʃu/ (jak „dounczu”). - „Your” /jɔː/ (wymowa brytyjska) albo /jʊr/ (amerykańska). „You're” brzmi tak samo lub prawie tak samo, dlatego łatwo je pomylić w piśmie. - „Yours” /jɔːz/, „yourself” /jɔːˈself/, „yourselves” /jɔːˈselvz/. - Pisownia: „you” piszemy małą literą, także w listach i grzecznych zwrotach. Polska wielka litera w „Pan”, „Pani”, „Ty” nie ma odpowiednika w angielskim. Wielką literą piszemy tylko „I” (ja). - Nie myl „you” /juː/ z „yes” /jes/ ani „use” /juːz/. „You” i „ewe” (owca) brzmią tak samo.
✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾ ✾ ❦ ✾ ❦ ✾
---
Course Index: [latinum.substack.com/p/index](https://latinum.substack.com/p/index)